Een siddering door mijn lijf. De blik van hem naar zijn vertaalster terwijl hij hoort dat hij tot levenslang veroordeeld is. De eerste veroordeelde Russische oorlogsboef heet Vadim en is een man van amper 20 jaar. Jij kent vast ook wel zo’n jongeling van dezelfde leeftijd. Oud genoeg om volwassen beslissingen te nemen maar nog lang niet bestand tegen druk van buiten. Meedoen is belangrijk. Het vertrouwen in de oudere die het beter weet, is nog groot.
Ik word niet goed van deze foto. Van de blik in zijn ogen, van het leven dat voorbij is, van zijn eigen besef dat hij ver voor zijn dood al gestorven is. Waar is de oudere die hem heeft opgeleid? Die hem heeft geleerd wat een militair doet? Die stoere verhalen vertelde, aan wie hij zich optrok en die nu in geen velden en wegen meer te zien is? Levenslang is een hele lange tijd. En dan heb ik het nog niet over zijn familie die misschien wel
generatieslang verbonden zijn aan zijn daad.
Ja, hij heeft iemand omgebracht en misschien ook wel andere dingen gedaan die soldaten in oorlogstijd doen. Deze soldaat is schuldig aan de pijn die hij anderen heeft bezorgd. Hij is er mee gepakt, anderen komen er mee weg.
Toen ik deze foto zag, hoorde ik Leningrad van Billy Joel in mijn hoofd. Kijk, luister en huiver. Een oorlog kent alleen maar verliezers.
Alied Kammenga 
Geef een reactie